Algieria

Algieria (al-Dżaza'ir, Algierska Republika Ludowo-Demokratyczna - Al-Dżumhurijja al-Dżaza'irijja ad-Dimukratijja asz-Szabijja) – państwo położone w północnej Afryce nad Morzem Śródziemnym. Znaczną część obszaru Algierii zajmują pustynie i półpustynie wchodzące w skład Sahary.

Ustrój polityczny
Algieria zgodnie z konstytucją z 19 listopada 1976 (wielokrotnie nowelizowaną) jest republiką, w której głową państwa jest prezydent wybierany w wyborach powszechnych na maksymalnie dwie pięcioletnie kadencje. Prezydent mianuje premiera, który stoi na czele rządu.
Dwuizbowy parlament składa się z izby niższej - Narodowego Zgromadzenia Ludowego oraz izby wyższej - Rady Narodu. W Narodowym Zgromadzeniu Ludowym zasiada 389 deputowanych wybieranych w powszechnych wyborach na 5-letnią kadencję. 1/3 ze 144 członków Rady Narodu jest mianowana przez prezydenta, a 2/3 wybierane przez izbę niższą. Kadencja Rady Narodu wynosi 6 lat, ale konstytucja wymaga, aby połowa składu była wymieniana co 3 lata.

Podział administracyjny: 48 wilai Stolica: Algier 1578 tys. mieszkańców (zespół miejski 3816 tys.)

Geografia
Algieria leży w północnej Afryce nad Morzem Śródziemnym, między Marokiem i Tunezją.

Położenie: 28° 00 N, 3° 00 E

Powierzchnia całkowita: 2 381 740 km² (powierzchnia wód śródlądowych pomijalna).

Porównania:
Porównanie z Polską: siedem razy większa od Polski
Porównanie z Australią: trochę mniejsza niż Australia Zachodnia
Porównanie z Kanadą: trochę większe niż Nunavut
Porównanie z Wielką Brytanią: dziesięciokrotnie większa
Porównanie z USA: ok. 3,5 raza większa od Teksasu

Granice lądowe: 6 343 km, w tym z poszczególnymi państwami:

Libia 982 km,
Mali 1 376 km,
Mauretania 463 km,
Maroko 1 559 km,
Niger 956 km,
Tunezja 965 km,
Sahara Zachodnia 42 km
Linia brzegowa: 998 km

Morskie długości:

powierzchnia połowów: 32-52 mil morskich
wody należące do kraju: 12 mil morskich

Historia

Pustynia Sahara na terenie Algierii
Ruiny budynku na terenie SaharyRdzenna berberyjska ludność Algierii przez ostatnie 3000 lat przeważnie znajdowała się pod rządami obcych okupantów. Do czasu przybycia Arabów w VIII wieku najważniejszymi z nich byli Fenicjanie (1000 r. p.n.e.) i Rzymianie (200 r. p.n.e.).

Formalnie będąc częścią imperium osmańskiego, wybrzeże Algierii było używane przez piratów jako ich baza. Ten proceder zakończyła francuska inwazja w 1830, po której nastąpiło zajęcie całego kraju zakończone w 1847 roku. W 1881 Algieria została włączona do Francji jako terytorium zamorskie; rozpoczął się masowy napływ osadników francuskich. W 1954 wybuchła zbrojne powstanie - wojna o niepodległość Algierii pod kierownictwem Narodowego Frontu Wyzwolenia (FLN). Sytuacje komplikuje odkrycie w 1956 bogatych złóż ropy naftowej oraz działalność OAS - francuskiej organizacji terrorystycznej, domagającej się zachowania francuskiej władzy. Na mocy układu z Evian Francja (prezydent Charles de Gaulle) uznaje niepodległość Algierii.

W niepodległej Algierii socjalistyczny FLN staje się jedyną legalną partią, a urząd prezydenta obejmuje Ben Bella, a po wojskowym zamachu stanu w 1965 - Huari Bumedien. Algieria nacjonalizuje firmy naftowe i przyłącza się do ruchu państw niezzangażowanych. Po śmierci Bumediena w 1978 urząd prezydenta obejmuje Szadli Bendżadid. Nowa, demokratyczna konstytucja, uchwalona w 1989 roku powoduje chaos polityczny. Olbrzymie poparcie społeczne uzyskuje islamistyczny Muzułmański Front Ocalenia (FIS), który w 1990 wygrywa wybory komunalne i regionalne. Po wygranej pierwszej turze wyborów parlamentarnych w 1991 dochodzi do reakcji wojska i zwolenników państwa laickiego: FIS zostaje zdelegalizowany, a wybory unieważnione. W latach 90. poprzedniego wieku dochodziło do masakr ludności cywilnej organizowanych przez islamskich fundamentalistów, ale także spowodowanych przez reakcje władz.

Gospodarka
Algieria należy do eksporterów ropy naftowej i gazu ziemnego wydobywanej na Saharze i transportowanej rurociągami do portów: Arziw, Dżidżili i Bidżaja. Ponadto wydobycie fosforytów, cynku, ołowiu, miedzi, węgla kamiennego, soli kamiennej, gipsu, rtęci (4. miejsce na świecie w wydobyciu), uranu i rud żelaza, Elektrownie opalane ropą i gazem; elektrownie atomowe. Przemysł rafineryjny, środków transportu, metalowy, elektroniczny, cementowy i chemiczny; rzemiosło. Uprawa zbóż, oliwek, winorośli, pomarańcz, mandarynek i pomidorów. Hodowla owiec, kóz, wielbłądów, bydła; rybołówstwo. Transport samochodowy i kolejowy; żegluga kabotażowa. Handel z Francją, Włochami, Niemcami, USA, Hiszpanią.

PKB 1950 USD na osobę
bezrobocie: 28,4%
23% ludności poniżej poziomu ubóstwa.
na osobę przypada 713 kilowatogodzin
114 telefonów na 1000 osób
16 użytkowników Internetu na 1000 osób.
1000 osób na 1 lekarza
513 osób na łóżko szpitalne

Ludność
Przyrost naturalny: 1,28%
Śmiertelność niemowląt: 32,16 na 1000 żywych narodzin
Średnia długość życia: 72,74 lat
Religia: islam
analfabetyzm: 30%

źródło: www.wikipedia.pl